Szparagi to pierwsze warzywa gruntowe, jakie pojawiają się wiosną na naszych stołach. Szparagi są cenione jako pokarm niskokaloryczny (tylko 20 kalorii na 100 g) oraz źródło minerałów i witamin. Zielone szparagi mają więcej wartości odżywczych niż białe, zawierają m. in. dużo potasu, witaminy A, C, wapnia i żelaza.
Obecnie szparagi stają się coraz bardziej popularne i dostępne, tak że w dużych sieciach handlowych czy supermarketach można je kupić praktycznie przez cały rok: zimą te pochodzące z Peru czy Meksyku, wczesną wiosną z południa Europy, np. Włoch. Często jednak jakość importowanych szparagów, a zwłaszcza ich świeżość, pozostawia wiele do życzenia: zdarza się, że mają przyschnięte główki, wysuszone końcówki, a na skutek długiego przechowywania robią się łykowate.
Polskie szparagi pojawiają się na rynku zwykle od połowy lub końca kwietnia (w zależności od pogody), ich cena zwykle na początku sezonu jest dość wysoka, a wraz z upływem czasu maleje: w czerwcu kończy się ich zbiór, wtedy znowu może wzrastać. Warto jednak pamiętać, że szparagi to pierwsze warzywo polowe zbierane w Polsce: są więc to pierwsze prawdziwe nowalijki.
Szparagi są warzywem cenionym przez dietetyków ze względu na swoją niską kaloryczność: 100 g szparagów zawiera tylko 20 kalorii (80 kJ). W dużej mierze składają się z wody (tylko 5-6 % suchej masy).
Chociaż w Polsce szparagi uważano do niedawna za warzywo luksusowe, ze względu na swoją cenę i ograniczoną nieraz dostępność, ich właściwości odżywcze sprawiają, że warto wprowadzić je do swojego jadłospisu. Poza walorami smakowymi warto docenić również wartości odżywcze szparagów, żeby przekonać się do ich jedzenia.
Dokładny wykaz składników odżywczych zawartych w szparagach można znaleźć na naszej podstronie Wartości odżywcze szparagów
Zalety dla zdrowia szparagów zielonych
Szparagi zawierają następujące składniki odżywcze :
– kwas foliowy zalecany zwłaszcza kobietom w ciąży oraz planującym poczęcie, ponieważ wpływa on korzystnie na układ nerwowy dziecka, ale również spowalnia procesy starzenia się organizmu i wspiera regenerację komórek oraz układ krążenia.
– witamina C – w 100 g szparagów zielonych mamy jej ok. 35 mg (w szparagach bielonych jest to 20 mg), przy czym najwięcej kwasu askorbinowego zawiera główka szparaga.
– witaminy A oraz E, które poprawiają kondycję skóry, włosów i paznokci, zwłaszcza w połączeniu z beta-karotenen, który zawierają tylko zielone szparagi.
– wysoki poziom witamin z grupy B (B1, B2, B6) wpływa na poziom homocysteiny – szparagi są warzywem, które może poszczycić się najbogatszą zawartością tych witamin, zawierają też witaminy K, P, PP.
– są źródłem żelaza oraz wapnia i fosforu (wpływających na kondycję kości i zębów), a także tak rzadko występujących w naszej diecie pierwiastków takich jak selen i german;
– wysoka zawartość potasu (w stosunku do niskiej zawartości sodu) w połączeniu z zawartą w szparagach asparaginą sprawia, że mają one właściwości moczopędne;
– prebiotyk inulina zawarty w szparagach jest rodzajem błonnika trawionym dopiero w jelicie grubym, gdzie wspiera rozwój flory dobroczynnych dla organizmu bakterii.
– Szparagi zawierają duże ilości glutationu – białka będącego silnym antyoksydantem, któremu poświęca się w ostatnich latach coraz więcej uwagi w badaniach naukowych. Wzmacnia ono układ odpornościowy, wspomaga procesy oczyszczania organizmu z toksyn oraz zapobiega rozwojowi komórek nowotworowych. Szparagi mogą zawierać nawet 70 mg glutationu na 100 g produktu, co stawia je w czołówce warzyw zawierających ten składnik.
– niski indeks glikemiczny (15) – oznacza niską zawartość węglowodanów: dzięki czemu regulują poziom cukru we krwi, są zalecane osobom cierpiącym na cukrzycę.
– szparagi zawierają też sporo błonnika pokarmowego (0,7-1,5%), który poprawia perystaltykę jelit.
Uwaga: szparagów nie powinny jeść osoby cierpiące na dnę moczanową i choroby reumatyczne.